Na prośbę jednej z naszych czytelniczek postanowiliśmy zająć się kwestią praw do świadczeń, kobiet w ciąży zatrudnionych na umowę zlecenie.
Umowa zlecenie należy do jednej z umów cywilno-prawnych, które zostały uregulowane w Kodeksie Cywilnym (art. 734 i kolejne Kodeksu cywilnego, dalej k.c.) , zatem nie podlega paragrafom z Kodeksu Pracy. Umowę zlecenie stworzono bardziej na potrzeby pracodawcy aniżeli pracownika, w związku z czym ogranicza ona zleceniobiorcę w wielu kwestiach, w tym w kwestii prawa do urlopu.
Zgodnie z ustawą z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
„Świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, tj. z ubezpieczenia chorobowego, przysługują osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym
obowiązkowo:
- pracownikom, z wyłączeniem prokuratorów i sędziów,
- członkom rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych,
- osobom odbywającym służbę zastępczą,
oraz podlegającym ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnie:
- osobom wykonującym pracę nakładczą,
- osobom wykonującym pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia oraz osobom z nimi współpracującym,
- osobom prowadzącym pozarolniczą działalność oraz osobom z nimi współpracującym,
- duchownym,
- osobom wykonującym odpłatnie pracę, na podstawie skierowania do pracy, w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania.
Świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa obejmują:
- zasiłek chorobowy,
- zasiłek wyrównawczy,
- zasiłek macierzyński,
- zasiłek opiekuńczy.
Zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, zasiłek macierzyński i zasiłek opiekuńczy przysługują wszystkim osobom, które są objęte ubezpieczeniem chorobowym. Zasiłek wyrównawczy przysługuje wyłącznie ubezpieczonym, którzy są pracownikami. Świadczeniem pieniężnym z tytułu choroby, które jednak nie jest finansowane z ubezpieczenia chorobowego, jest również wynagrodzenie, które przysługuje pracownikom, osobom wykonującym pracę nakładczą oraz osobom odbywającym służbę zastępczą, na zasadach określonych w art. 92 Kodeksu pracy.”
Ta sama ustawa stanowi, iż „Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego lub w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko. Poza tym do zasiłku tego ma także prawo pracownica, z którą umowa o pracę zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy uległa przedłużeniu do dnia porodu. Zasiłek macierzyński przysługuje także z tytułu urodzenia dziecka po ustaniu zatrudnienia w przypadku, gdy nastąpiło rozwiązanie umowy o pracę w okresie ciąży:
- wskutek likwidacji bądź ogłoszenia upadłości pracodawcy,”
- w wyniku naruszenia przepisów prawa, stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem sądu.”
Ponadto „Zasiłek macierzyński przez okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego przysługuje nie tylko pracownikom. Przysługuje również innym ubezpieczonym podlegającym ubezpieczeniu chorobowemu (np. z tytułu wykonywania umowy zlecenia, prowadzenia działalności pozarolniczej itp.), osobom pobierającym zasiłek macierzyński z tytułu urodzenia dziecka w okresie urlopu wychowawczego, a także osobom pobierającym zasiłek macierzyński po ustaniu zatrudnienia.”
W ustawie znajdą Państwo również informacje na temat niezbędnych dokumentów jakie trzeba przedłożyć do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Więcej na temat zasiłku macierzyńskiego znajdą Państwo pod tym adresem
13.02.2012
Joanna Adamczyk